Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Kadry

Czy wniosek o urlop na żšdanie wišże szefa

Fotolia.com
W wyjštkowych sytuacjach przełożony ma prawo odmówić udzielenia urlopu na żšdanie. Jeœli mimo to pracownik nie stawi się w firmie, jego nieobecnoœć można uznać za nieusprawiedliwionš.

Urlop na żšdanie to szczególne uprawnienie pracownika, pozwalajšce mu skorzystać z dni wolnych w wybranym przez siebie terminie. Prawo to przewiduje art. 1672 kodeksu pracy, w myœl którego pracodawca ma obowišzek udzielić na żšdanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Podwładny zgłasza takie żšdanie najpóŸniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Przepis ten wprowadził więc zasadę, według której częœć urlopu wypoczynkowego przysługujšcego zatrudnionemu należy udzielić na jego żšdanie. Ponadto jego terminu nie można ustalać w planie urlopów, co wprost wynika z art. 163 § 1 k.p.

Poza tym swoistym uregulowaniem, do urlopu na żšdanie należy stosować ogólne przepisy dotyczšce urlopów wypoczynkowych. Jego 4-dniowy wymiar nie stanowi urlopu dodatkowego ani uzupełniajšcego. Mieœci się w ogólnym wymiarze dni urlopowych, jakie przysługujš pracownikowi w danym roku kalendarzowym. Jest on przy tym wielkoœciš stałš, która nie zależy ani od wymiaru urlopu przysługujšcego pracownikowi, ani od liczby lat przepracowanych w firmie. Zawsze wynosi on 4 dni w roku.

Na wniosek

Chcšc skorzystać z urlopu na żšdanie, pracownik musi zgłosić wniosek o jego udzielenie. Ponieważ w art. 1672 k.p. nie wskazano, jak ma być zgłoszone to żšdanie, należy uznać, że dopuszczalna jest każda forma. Oznacza to, że pracownik może to zrobić także ustnie (np. telefonicznie), faksem czy też pocztš elektronicznš. Ważne jest jedynie, aby żšdanie udzielenia urlopu dotarło do pracodawcy najpóŸniej w dniu jego rozpoczęcia.

W orzecznictwie sšdowym wskazuje się przy tym, że pracownik powinien zgłosić żšdanie udzielenia tego urlopu najpóŸniej w dniu jego startu do chwili przewidywanego rozpoczęcia pracy według obowišzujšcego go czasu pracy w danym zakładzie pracy. Powinien zatem wystšpić o urlop najpóŸniej przed godzinš normalnego rozpoczęcia swojej pracy.

Możliwoœć odmowy...

Firma ma obowišzek uwzględnić żšdanie pracownika co do udzielenia mu urlopu. Przy czym obowišzek ten nie jest uzależniony od uzasadnienia ani podania przyczyny stanowišcej podstawę wystšpienia z tym żšdaniem.

Pracodawcę wišże wskazany we wniosku termin (okres udzielenia urlopu), jeżeli pracownik nabył już prawo do urlopu wypoczynkowego w danym roku kalendarzowym. Takie rozwišzanie podkreœla cechę „urlopu na żšdanie" jako udzielanego w interesie zatrudnionego. Przy czym dla pracownika nie sš wišżšce ewentualne sugestie szefa o możliwoœci udzielenia „urlopu na żšdanie" w innym dniu niż wskazany we wniosku urlopowym.

...tylko wyjštkowo

Co do zasady pracownik może się udać na urlop na żšdanie tylko po uzyskaniu zgody pracodawcy. Do wykorzystania urlopu z art. 1672 k.p. nie uprawnia zatem samo złożenie przez niego wniosku (żšdania), bo samo zawiadomienie przełożonego o rozpoczęciu urlopu nie stanowi podstawy do zwolnienia z obowišzku œwiadczenia pracy. Firma może bowiem odmówić udzielenia takiego urlopu ze względu na szczególne okolicznoœci, które powodujš, że zasługujšcy na ochronę wyjštkowy interes pracodawcy wymaga jego obecnoœci w pracy w czasie okreœlonym w żšdaniu udzielenia urlopu. Tak też wskazywał Sšd Najwyższy w wyroku z 7 listopada 2013 r. (SNO 29/13).

Zatem tylko szczególne okolicznoœci wymagajšce obecnoœci pracownika w pracy mogš uzasadniać odmowę udzielania mu urlopu na żšdanie. Odmowa udzielenia urlopu może więc mieć miejsce zupełnie wyjštkowo. Natomiast w razie sporu, to firma musi udowodnić okolicznoœci uzasadniajšce odmowę udzielenia tego urlopu.

Jeœli pracodawca nie odmówił udzielenia urlopu na żšdanie, to dopełnienie przez pracownika obowišzku zawiadomienia firmy przed momentem rozpoczęcia pracy upoważnia go do skorzystania z wolnego. Jego nieobecnoœci w pracy z tego powodu nie można wtedy uznać za nieusprawiedliwionš. Dlatego też, według poglšdu Sšdu Najwyższego wyrażonego w ww. wyroku, nieobecnoœć w pracy po zgłoszeniu przez pracownika żšdania udzielenia urlopu w trybie art. 1672 k.p., na które przełożony nie udzielił odpowiedzi, nie uzasadnia rozwišzania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p.

Autor jest sędziš Sšdu Okręgowego w Kielcach

Czego unikać

- odmowy udzielenia urlopu na żšdanie, gdy nie zachodzš nadzwyczajne okolicznoœci uzasadniajšce obecnoœć podwładnego w pracy

- domagania się od pracownika uzasadnienia chęci skorzystania z urlopu na żšdanie

- uznawania nieobecnoœci za nieusprawiedliwionš, jeœli zatrudniony w terminie złożył wniosek o urlop i przełożony wyraŸnie nie odmówił mu jego udzielenia

O czym pamiętać

- urlopu na żšdanie nie uwzględnia się w planie urlopów

- wniosek o udzielenie urlopu na żšdanie pracownik może złożyć w każdy sposób, także telefonicznie lub sms-em

- mimo niewykorzystania urlopu na żšdanie w danym roku kalendarzowym, pracownik w kolejnym roku ma prawo tylko do czterech dni takiego urlopu

- niedopuszczalne jest udzielenie urlopu pracownikowi niezdolnemu do pracy z powodu choroby

Odwołanie na koszt firmy

W myœl art. 167 § 1 k.p. pracodawca może odwołać podwładnego z urlopu tylko wówczas, gdy jego obecnoœci w zakładzie wymagajš okolicznoœci nieprzewidziane w chwili rozpoczynania wolnego. Przepis ten dotyczy wszystkich urlopów wypoczynkowych, w tym też tego na żšdanie. Oznacza to, że szef ma prawo zdecydować o odwołaniu pracownika z urlopu na żšdanie i wezwać go do stawienia się w pracy. Może to jednak zrobić tylko wówczas, gdy obecnoœć podwładnego jest konieczna z uwagi na nadzwyczajne i nieprzewidziane wczeœniej okolicznoœci (np. powódŸ w firmie i koniecznoœć inwentaryzacji lub chorobę innego pracownika i brak możliwoœci ustanowienia zastępstwa). Przy czym w razie odwołania pracownika z urlopu, pracodawca ma obowišzek pokryć koszty poniesione przez podwładnego w bezpoœrednim zwišzku z odwołaniem go z urlopu (art. 167 § 2 k.p.). Warto skalkulować celowoœć takiego odwołania, bo może się ono okazać nieopłacalne.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL