Prenumerata 2018 ju˜ż w sprzedża˜y - SPRAWD˜!

Kadry

Urlop wypoczynkowy - kiedy nie ochroni przed wypowiedzeniem

123RF
Tylko wyjštkowo firma może wypowiedzieć umowę pracownikowi korzystajšcemu z wakacji. Nie ma natomiast przeszkód, aby w tym czasie rozstać się z nim dyscyplinarnie.

Zasadniczo pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także podczas innej jego usprawiedliwionej nieobecnoœci w pracy, jeżeli nie upłynšł jeszcze okres uprawniajšcy do rozwišzania umowy o pracę bez wypowiedzenia. Zabrania tego art. 41 k.p.

Od tego zakazu sš wyjštki. Okreœla je art. 411 k.p. oraz ustawa z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwišzywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczšcych pracowników (tekst jedn. DzU z 2015 r., poz. 192 ze zm.; dalej: ustawa) odnoszšca się do firm zatrudniajšcych co najmniej 20 pracowników.

Sytuacje nadzwyczajne

Zgodnie z art. 411 § 1 k.p. w razie ogłoszenia upadłoœci lub likwidacji pracodawcy nie stosuje się art. 38, 39 i 41 k.p. ani przepisów szczególnych dotyczšcych ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwišzaniem umowy o pracę. Dlatego w razie upadłoœci czy likwidacji pracodawca może wymówić angaż także wypoczywajšcemu pracownikowi.

Ponadto w myœl art. 5 ust. 1, 3 i 4 ustawy przy wypowiadaniu pracownikom stosunków pracy w ramach zwolnienia grupowego nie stosuje się art. 38 i 41 k.p., z zastrzeżeniem ust. 2–4. Przy takim trybie firma może zawsze zastosować wobec pracowników na urlopie wypowiedzenie zmieniajšce ich warunki pracy lub płacy. Przy czym w razie obniżenia przez to ich pensji nie majš oni prawa do dodatków wyrównawczych. Ponadto szef może wypowiedzieć tym osobom angaż. Jest to jednak dopuszczalne tylko wtedy, gdy ich urlop trwa przynajmniej trzy miesišce.

Natomiast przy trybie zwolnień indywidualnych z przyczyn niedotyczšcych załogi, okreœlonych w art. 10 ustawy, pracodawca może wymówić posadę osobom przebywajšcym na urlopie trwajšcym co najmniej trzy miesišce. Warunek – zakładowa organizacja zwišzkowa nie sprzeciwi się temu w cišgu 14 dni od otrzymania zawiadomienia o zamierzonym zwolnieniu.

Przy krótszych urlopach szef może dać wypowiedzenie zmieniajšce (art. 5 ust. 4 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy).

Możliwa dyscyplinarka

Niewykluczone, że etatowiec przebywajšcy na urlopie wypoczynkowym ciężko naruszy podstawowe obowišzki pracownicze. Gdy tak się zdarzy, szef może rozwišzać z nim angaż bez wypowiedzenia z jego winy. Dlatego choć podwładny w czasie urlopu wypoczynkowego nie pracuje, to naruszajšc powinnoœci pracownicze, naraża się na natychmiastowe rozstanie. Na takš możliwoœć wskazywał Sšd Najwyższy w wyroku z 16 grudnia 2004 r. (II PK 109/04). Przykładowo powodem takiego trybu rozstania może być wszczęcie awantury na terenie firmy przez pracownika korzystajšcego z urlopu. Podobnie byłoby, gdyby przebywajšcy na urlopie etatowiec znieważył lub pomówił szefa. Potwierdził to SN w wyroku z 12 stycznia 2005 r. (I PK 145/04). Znieważenie przez pracownika członka organu pracodawcy i postawienie mu bezpodstawnego zarzutu popełnienia przestępstwa może stanowić ciężkie naruszenie podstawowych obowišzków pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.) także wtedy, gdy miało to miejsce w czasie nieœwiadczenia pracy.

Z powodu przestępstwa

Dyscyplinarkš jest zagrożony także pracownik, który popełnił przestępstwo. Jest to jednak uzasadnione tylko wtedy, gdy przestępstwo miało miejsce w czasie trwania umowy o pracę i gdy uniemożliwia dalsze zatrudnianie na dotychczasowym stanowisku. Nie ma tu znaczenia czy do popełnienia tego czynu doszło wtedy, gdy podwładny korzystał z urlopu wypoczynkowego. Przykładowo może chodzić o księgowego podrabiajšcego faktury czy strażnika firmowej ochrony niszczšcego zakładowy sprzęt. Przy czym fakt popełnienia przez pracownika przestępstwa musi być stwierdzony prawomocnym wyrokiem sšdu lub być oczywisty. Przede wszystkim ma to miejsce wówczas, gdy pracownik został schwytany na goršcym uczynku, np. na kradzieży mienia firmy.

Mniej potrafi

Także zawiniona przez podwładnego utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku może być powodem rozwišzania angażu z jego winy (art. 52 § 1 pkt 3 k.p.). Przy czym firma może to zrobić także wówczas, gdy do tej utraty doszło podczas urlopu wypoczynkowego. Tę przyczynę rozstania stosuje się przede wszystkim wobec tych, którzy do wykonywania swojej pracy muszš mieć szczególne uprawnienia. W praktyce najczęœciej chodzi o kierowców, którzy stracili prawo jazdy na skutek popełnienia przestępstwa lub wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu ruchu, zwłaszcza gdy byli nietrzeŸwi.

Autor jest sędziš Sšdu Okręgowego w Kielcach

O czym pamiętać

- można przesłać pismo z dyscyplinarkš pocztš lub przez doręczyciela w czasie, gdy etatowiec ma wakacje

- dopuszczalne jest natychmiastowe zwolnienie tego, kto w czasie urlopu pracuje na rzecz konkurencji, przez co zagraża istotnym interesom macierzystej firmy

- zasadniczo korzystajšcemu z urlopu wypoczynkowego nie wolno składać wypowiedzenia zmieniajšcego

Czego lepiej unikać

- wypowiadania umowy o pracę temu, kto korzysta z urlopu wypoczynkowego

- zwlekania z rozwišzaniem angażu bez wypowiedzenia i rozwišzywania go po miesišcu od dnia, kiedy szef dowiedział się o sytuacji uzasadniajšcej dyscyplinarkę

- odwoływania pracownika z urlopu bez uzasadnionych powodów tylko po to, aby mu wręczyć wymówienie

Ostrożnie przy żšdaniu

Jeœli pracownik samowolnie udał się na urlop wypoczynkowy, nie uzyskawszy uprzednio zgody szefa, firma może z nim rozstać się bez wypowiedzenia. Jednak gdy chodzi o urlop na żšdanie, to w wyroku z 7 listopada 2013 r. (SNO 29/13) SN wskazał, że pracodawca może odmówić udzielenia urlopu na podstawie art. 1672 k.p. Powoła się wówczas na szczególne okolicznoœci, które powodujš, że zasługujšcy na ochronę wyjštkowy interes pracodawcy wymagałby obecnoœci pracownika w pracy w czasie okreœlonym w żšdaniu udzielenia urlopu. Zatem do odmowy udzielania takiego urlopu może dojœć zupełnie wyjštkowo.

ródło: Rzeczpospolita

WIDEO KOMENTARZ

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL